final 可以用在類的定義中,修飾類、屬性、方法和下標。語義很直接:final 修飾的類不能被繼承;final 修飾的屬性、方法和下標不能被重寫。
看一個完整示例:
final class Person { // 該類不可被繼承
var name: String
final var age: Int // 該屬性不可被重寫
final func description() -> String { // 該實例方法不可被重寫
return "\(name) 年齡是: \(age)"
}
final class func printClass() -> () { // 該類型方法不可被重寫
print("Person 打印...")
}
init(name: String, age: Int) {
self.name = name
self.age = age
}
}
class Student: Person { // 編譯錯誤
var school: String
convenience init() {
self.init(name: "Tony", age: 18, school: "清華大學")
}
init(name: String, age: Int, school: String) {
self.school = school
super.init(name: name, age: age)
}
override func description() -> String { // 編譯錯誤
print("父類打印 \(super.description())")
return "\(name) 年齡是: \(age), 所在學校: \(school)。"
}
override class func printClass() -> () { // 編譯錯誤
print("Student 打印...")
}
override var age: Int { // 編譯錯誤
get { return super.age }
set { super.age = newValue < 8 ? 8 : newValue }
}
}
各處對應的編譯錯誤如下:
Inheritance from a 'final' class 'Person'
Var overrides a 'final' var
Instance method overrides a 'final' instance method
Class method overrides a 'final' class method
除了表達「這裡不該被改」的設計意圖,final 還有一個實際收益:繞過動態派發。
被 override 的方法與屬性需要透過虛方法表查找實際實現,而 final 修飾後編譯器能確定實現唯一,可以直接靜態調用甚至內聯,帶來可觀的性能提升。這在方法調用頻繁的熱點路徑上尤其明顯。
因此在開發框架或商業軟件時,適度添加 final 是很有必要的:一方面收緊可繼承的範圍,避免使用者以意料之外的方式擴展導致 bug;另一方面也讓編譯器有優化空間。Swift 標準庫自身就大量使用 final。
實務上常見的做法是:默認不加,當你確定「這個類不打算被繼承」或「這個方法必須保持單一實現」時再補上。